Paleis Soestdijk wordt Eden Soestdijk: proeftuin voor een duurzame samenleving

Van paleis naar paradijs

Architectonische kas (Mecanoo Architecten)
Architectonische kas (Mecanoo Architecten)

Landgoed Paleis Soestdijk wordt getransformeerd tot Eden Soestdijk; een proeftuin voor een duurzame samenleving en een paradijselijke bestemming voor iedereen. Als het aan de initiatiefnemers van Eden Soestdijk ligt, is dat de uitkomst van de door minister Blok georganiseerde competitie voor herbestemming van het paleis. Het plan voor Eden Soestdijk haalde de derde en laatste ronde en mag als één van drie overgebleven initiatieven een bod doen op het landgoed.

De maatschappelijke herbestemming van landgoed Paleis Soestdijk heeft als doel bij te dragen aan de verduurzaming van onze samenleving. Bezoekers gaan op een educatieve ontdekkingsreis die alle zintuigen prikkelt en inspireert om bewuster met de aarde om te gaan. Eden Soestdijk is van internationale allure en wordt een economische, educatieve en culturele aanwinst voor Nederland.

Anton Valk, voorzitter van de Stichting Eden Soestdijk: “De wereld staat onder druk door steeds grotere en complexere uitdagingen op het gebied van o.a. water, voedsel, klimaat en energie. Eden Soestdijk wil deze vraagstukken aanpakken en meebouwen aan een duurzame samenleving door bezoekers aan het denken te zetten, te inspireren en aan te zetten tot actie.”

Maatschappelijke en economische meerwaarde
Vanaf 2020 zullen naar verwachting jaarlijks meer dan een half miljoen bezoekers naar Eden Soestdijk komen, waaronder vijftigduizend scholieren en studenten. Hiermee wordt ieder jaar tot vijfenzeventig miljoen euro aan de economie bijgedragen, met name in de regio. Ook biedt het park volop stage- en leerwerkplekken en mogelijkheden voor mensen met afstand tot de arbeidsmarkt. Omdat Eden Soestdijk wordt ontwikkeld en geëxploiteerd zonder winstoogmerk worden alle opbrengsten geïnvesteerd in de verdere ontwikkeling van het landgoed.

Francine Houben, creatief directeur Mecanoo architecten, één van de partners van Eden Soestdijk: “Landgoed Paleis Soestdijk is een van de meest sprookjesachtige omgevingen van Nederland: het ultieme canvas voor Eden Soestdijk. De koninklijke familie heeft de relatie met de omringende natuur altijd gekoesterd. Eden Soestdijk geeft hier op prachtige wijze vervolg aan.“

Eden Soestdijk bouwt voort op de verbondenheid van vele Nederlanders met het landgoed en het paleis. Uitwerking van de plannen zal plaatsvinden in dialoog met bewoners, ondernemers en organisaties uit Baarn, Soest en omgeving. Hiervoor worden in november informatiebijeenkomsten georganiseerd.

Marije Hulshof, directielid van Royal HaskoningDHV en partner van Eden Soestdijk: “De beste plannen komen tot stand door diverse perspectieven te combineren. Daarom willen we Eden Soestdijk samen met inwoners, lokale ondernemers en organisaties uit de omgeving creëren. Dit levert maatschappelijke én economische waarde op voor de regio.”

Iconische kas
Icoon van Eden Soestdijk wordt een architectonische kas die door het bos achter in de paleistuin slingert. In de imposante kas leren bezoekers op een interactieve wandeling door spectaculaire landschappen over circulariteit, ecologisch evenwicht maar ook over de sociale aspecten van duurzaamheid. In het tropisch regenwoud ervaar je het belang van biodiversiteit. Het efficiënt en duurzaam produceren van voedsel staat centraal in het hightech agrarisch gebied. In een ondergrondse wereld zie je hoe schimmels en bacteriën functioneren. De gevolgen van klimaatverandering worden zichtbaar in een ijzig poollandschap en het unieke Marslandschap benadrukt de kwetsbaarheid van de aarde vanuit kosmisch perspectief.

Exposities in paleiskamer (Kossmann.dejong)
Exposities in paleiskamer (Kossmann.dejong)

Paleis
De paleisvertrekken tonen de rijke historie van het landgoed en haar bewoners. Ze worden gerestaureerd met behoud van het oorspronkelijke karakter en, wanneer mogelijk, gebruikt voor culturele en zakelijke evenementen. Het paleis dient ook als incubatiecentrum voor duurzaamheid waar ondernemers, experts en studenten kennis kunnen ontwikkelen en uitwisselen. De kamers in de vleugels worden ingericht als interactieve expositieruimtes die de schoonheid van de natuur vanuit cultureel, historisch en wetenschappelijk perspectief belichten. Multimediale presentaties stimuleren het denken op een fantasievolle manier en motiveren bezoekers om duurzamer met de aarde om te gaan.

Tuinen
Het landschap maakt integraal onderdeel uit van Eden Soestdijk. De paleistuin wordt in oude glorie hersteld. Spannende, sprookjesachtige en educatieve tuinen en landschappen versterken de beleving van de natuur. Met elk hun eigen kenmerkende sfeer sluiten ze aan bij het centrale thema van duurzaamheid. Het voorplein van het paleis en het restaurant in de orangerie zijn openbaar toegankelijk via een fiets- en voetgangerstunnel onder de Amsterdamse Straatweg.

Initiatiefnemers
Eden Soestdijk is een initiatief van Stichting Eden Soestdijk met als partners Mecanoo architecten, Royal HaskoningDHV en Kossmann.dejong tentoonstellingsarchitecten. Het is geïnspireerd door het Eden Project in Cornwall (Groot-Brittannië) waar jaarlijks meer dan een miljoen bezoekers met plezier leren over de natuur en gemotiveerd worden om duurzamer te leven. Bij de ontwikkeling van Eden Soestdijk zijn veel maatschappelijke partners betrokken, waaronder universiteiten, hogescholen en diverse ROC’s uit de directe omgeving, maar ook het MELiSSA-project van de European Space Agency (ESA) en de Nederlandse Vereniging van Botanische Tuinen.