Innovatieve ‘grote schep’ bepaalt grondsterkte dijk

Van 12 t/m 15 september is op de Hollandse IJsseldijk een uniek grondmonsternameapparaat getest dat een hoge  kwaliteit grondmonsters steekt. Dit nieuw ontwikkelde apparaat – ook wel ‘grote schep’ genoemd – steekt op een diepte van meer dan 5 meter een grondmonster met een diameter van maar liefst een halve meter (op dit moment hebben grondmonsters een diameter van circa 70 mm). Zes messen zijn ervoor nodig om het grondmonster af te snijden als de monsterbus op diepte is gedrukt; en houden het vast bij het omhooghalen. Ook levert het apparaat een minimum aan verstoring van de omgeving op. Bij positieve testresultaten zet het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard het apparaat mogelijk in bij grondonderzoeken aan de Hollandse IJsseldijk.

Van links naar rechts: Kees-Jan van der Made (Wiertsema & Partners), Cor Zwanenburg (Deltares) en Dirk van Schie (POVM) bij het grondmonsternameapparaat.
Van links naar rechts: Kees-Jan van der Made (Wiertsema & Partners), Cor Zwanenburg (Deltares) en Dirk van Schie (POVM) bij het grondmonsternameapparaat.

Nadat de grondmonsters in het laboratorium van Deltares zijn bekeken, wordt bepaald wat de kwaliteit is. Vervolgens wordt laboratoriumonderzoek op deze monsters uitgevoerd (zogenaamde Large Direct Simple Shear proeven) om de sterkte van de ondergrond vast te stellen. De resultaten hiervan komen naar verwachting half november beschikbaar. Het grondmonsternameapparaat is ontwikkeld door Deltares, in samenwerking met Wiertsema & Partners en mede mogelijk gemaakt door de projectoverstijgende verkenning Macrostabiliteit (POVM) van het Hoogwaterbeschermingsprogramma. Eén van de projecten van deze verkenning betreft het onderwerp ´Beter benutten actuele sterkte´. Hiervoor ontwikkelt Deltares een nieuwe rekenmethodiek die nauwkeuriger aangeeft wat er aan de grondsterkte van een dijk moet gebeuren. Op deze manier hoeft er niet meer of minder aan een dijk te worden gedaan dan daadwerkelijk nodig is. Het gunstige effect van dijken die in het verleden een hoge belasting hebben overleefd, wordt meegenomen in de beoordeling van de huidige dijken. Hierdoor kan de dijkversterking wellicht goedkoper worden uitgevoerd. Dat vereist onder andere beter inzicht in de actuele sterkte van de dijk.

Martin Schepers, projectmanager POV Macrostabiliteit: “Dit nieuwe apparaat draagt bij aan één van de onderwerpen binnen onze landelijke verkenning Macrostabiliteit: ´Beter benutten actuele sterkte´. Door de grootte en kwaliteit van deze monsters kunnen de parameters van de ondergrond (bijvoorbeeld de sterkte) nauwkeuriger worden bepaald.”

Projectoverstijgende verkenning Macrostabiliteit
In de projectoverstijgende verkenning Macrostabiliteit van het Hoogwaterbeschermingsprogramma zoeken marktpartijen, kennisinstituten en overheden samen naar oplossingen voor het faalmechanisme macrostabiliteit. Denk hierbij aan nieuwe rekenmethodes zoals realistischer rekenen, en nieuwe technieken, zoals dijkvernageling en vacuümconsolidatie. Methodes worden waar mogelijk direct ingezet als pilot in zogenaamde referentieprojecten, die bij de landelijke verkenning zijn aangehaakt, of ze worden beproefd. Trekker van de projectoverstijgende verkenning Macrostabiliteit is Waterschap Rivierenland. Meer informatie: www.povm.nl

Dijkversterking Krachtige IJsseldijken Krimpenerwaard (KIJK)
Het hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard werkt aan de verkenning van een ingrijpende dijkversterking: Krachtige IJsseldijken Krimpenerwaard, oftewel KIJK.  Een lange, smalle dijk aan de oostkant van de Hollandse IJssel die verschillende dorpskernen met elkaar verbindt. Veel woningen en bedrijven staan pal op of aan de dijk en er is veel verkeersdrukte van auto’s, fietsers en vrachtverkeer doordat de IJsseldijken een belangrijke verbindingsroute zijn tussen Ouderkerk aan den IJssel, Gouderak en Krimpen aan den IJssel. Binnen de landelijke projectoverstijgende verkenning Macrostabiliteit is KIJK een innovatief referentieproject voor de rekenmethodieken.

Hoogwaterbeschermingsprogramma: samen werken aan een veiliger Nederland
De projectoverstijgende verkenning Macrostabiliteit (POVM) is samen met vier andere POV’s en talloze projecten onderdeel van het landelijke Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP), een samenwerking tussen Rijkswaterstaat en de waterschappen. Omdat Nederland een ramp voor wil zijn, hanteren we strenge veiligheidsnormen voor onze dijken. Hierdoor staat het Hoogwaterbeschermingsprogramma de komende jaren aan de lat voor de grootste dijkversterkingsoperatie ooit. Meer dan 1100 kilometer aan dijken en 256 sluizen en gemalen moeten tot 2028 worden aangepakt. Verspreid over 300 projecten in heel Nederland, langs de kust, de grote rivieren en meren. Het Hoogwaterbeschermingsprogramma trekt voor deze dijkversterkingsoperatie 7,4 miljard euro uit. Meer weten, ga naar www.hoogwaterbeschermingsprogramma.nl.